Cesare Guasti
04.30.04L’officio proprio per Fra Girolamo Savonarola e i suoi compagni, Officio
1860
Cesare Guasti
04.30.04L’officio proprio per Fra Girolamo Savonarola e i suoi compagni, Officio
1860
Cesare Guasti
04.30.04L’officio proprio per Fra Girolamo Savonarola e i suoi compagni, Officio
1860
Cesare Guasti
04.30.04L’officio proprio per Fra Girolamo Savonarola e i suoi compagni, Officio
1860
Opera Savonaroliana
Opera Savonaroliana
Opera Savonaroliana

Edizioni

Edizioni

SACRVM OFFICIVM ECCLESIÆ

IN HONOREM ET FESTVM REV. ET BEATI

HIERONYMI SAVONAROLÆ

ET SOCIORVM EIVS.

DIE XXIII MAII.

OFFICIVM VENERAB. IN CHRISTO SERVI DEI

FRATRIS HIERONYMI SAVONAROLÆ FERRARIENSIS

MARTYRIS ORDINIS PRÆDICATORVM.

IN PRIMIS VESPERIS.

Pater noster, etc.

℣. Deus, in adiutorium meum intende.

℟. Domine, ad adiuvandum me festina.

℣. Gloria Patri, etc. Alleluia.

ANT. Hic est Fratrum amator.

Ps. 112. Laudate, pueri, Dominum, etc.

Ps. 116. Laudate Dominum, omnes gentes, etc.

Ps. 145. Lauda, anima mea, Dominum, etc.

Ps. 146. Laudate Dominum, quoniam bonus est, etc.

Ps: 147. Lauda, Ierusalem, Dominum, etc.

ANTIPHONA.

Hic est Fratrum amator, hic est qui multum orat pro populo, et universa sancta civitate, Hieronymus propheta Dei.

CAPITVLVM.

Sermo meus et prædicatio mea, non in persuasibilibus humanæ sapientiæ verbis, sed in ostensione spiritus, et veritate.

℟. vi. Surrexit Hieronymus, etc.

HYMNVS

Deus tuorum militum, etc.

℣. Gloria et honore, etc.

℟. Et constituisti, etc.

AD MAGNIFICAT. ANTIPHONA.

Prophetam suscitavit nobis Deus de Patribus nostris. Hic est, qui fuit in Ecclesia et in solitudine cum Angelo, qui loquebatur ei et cum Patribus nostris, qui accepit verba vitæ dare nobis.

ORATIO.

Obsecramus clementiam tuam, Deus, qui dedisti metuentibus te significationem, ut per eum nos renovare digneris, per quem ostendisti populo tuo dura, et potasti nos vino compunctionis. Per Dominum, etc.

Memoria Sociorum eius.

ANTIPHONA.

Gaudent in cœlis animæ Sanctorum, qui Christi vestigia sunt secuti: et quia pro eius amore sanguinem suum fuderunt, ideo cum Christo regnabunt in æternum.

℣. Transivimus per ignem et aquam.

℟. Et eduxisti nos in refrigerium.

ORATIO.

Fraterna nos, Domine, martyrum tuorum Dominici atque Silvestri corona lætificet: quæ et fidei nostræ præbeat incrementa virtutum, et multiplici nos suffragio consoletur. Per Dominum, etc.

AD NVNC DIMITTIS. ANTIPHONA.

Alleluia. Liberavit nos Dominus, Alleluia, de laqueo venantium. Alleluia.

AD MATVTINVM.

Pater noster, et Credo.

℣. Domine, labia mea aperies.

℟. Et os meum annuntiabit laudem tuam.

℣. Deus, in adiutorium meum intende.

℟. Domine, ad adiuvandum me festina.

℣. Gloria Patri, etc. Alleluia.

INVITATORIVM.

Regem Prophetarum Dominum. * Venite adoremus.

Ps. 94. Venite exultemus Domino, etc.

HYMNVS.

Deus tuorum militum, etc.

IN I. NOCTVRNO.

ANT. Ligno Crucis affixus beatus Propheta, secus decursus aquarum proiectus, fructum dedit, qui non defluet.

Ps. 1. Beatus vir, etc.

ANT. Gentes fremuerunt, et Principes convenerunt in unum adversus puerum tuum, quem unxisti, Domine.

Ps. 2. Quare fremuerunt gentes, etc.

ANT. Percussit Dominus adversantes Prophetæ sine causa, dentes tyrannorum contrivit.

Ps. 3. Domine, quid multiplicati sunt, etc.

℣. Gloria et honore coronasti eum, Domine.

℟. Et constituisti eum super opera manuum tuarum.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Benedictione perpetua benedicat nos Pater æternus.

℟. Amen.

LECTIO i.

De Hieremia propheta.

Cap. i.

Et factum est verbum Domini ad me dicens: Priusquam te formarem in utero novi te, et antequam exires de vulva sanctificavi te, et Prophetam in gentibus dedi te. Et dixi: A, A, A, Domine Deus: ecce nescio loqui, quia puer ego sum. Et dixit Dominus ad me: Noli dicere, puer sum: quoniam ad omnia quæ mittam te, ibis; et universa quæ mandavero tibi, loqueris ad eos. Ne timeas a facie eorum, quia ego tecum sum, ut eruam te, dicit Dominus. Et misit Dominus manum suam; et tetigit os meum. Et dixit Dominus ad me: Ecce dedi verba mea in ore tuo: ecce constitui te hodie super gentes, et super regna, ut evellas, et destruas, et disperdas, et dissipes, et ædifices et plantes. Hæc dicit Dominus Deus: Convertimini ad me, et salvi eritis.

℟. Deo gratias.

℟. i. Dixit Angelus Hieronymo: Cum ingressus fueris civitatem, veniet in te Spiritus Domini: * Et prophetabis, et mutaberis in virum alterum.

℣. Si quis fuerit Propheta, aut spiritualis, cognoscet de doctrina tua.

* Et prophetabis, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Unigenitus Dei Filius nos benedicere et adiuvare dignetur.

℟. Amen.

LECTIO ii.

Tu ergo accinge lumbos tuos, et surge, et loquere ad eos omnia quæ ego præcipio tibi. Ne formides a facie eorum, nec enim timere te faciam vultum eorum. Ego quippe dedi te hodie in civitatem munitam, et in columnam ferream, et in murum æreum super omnem terram regibus Iuda, principibus eius, et sacerdotibus et populis terræ. Et bellabunt adversum te, et non prævalebunt, quia ego tecum sum, ait Dominus, ut liberem te. Hæc dicit Dominus Deus, etc.

℟. Deo gratias.

℟. ii. Semita iusti recta, rectus callis Prophetæ ad ambulandum. * Speravit in Domino in sæculis æternis.

℣. Contrivit Dominus Sathanam sub pedibus eius.

* Speravit in Domino, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Spiritus Sancti gratia illuminare dignetur sensus et corda nostra.

℟. Amen.

LECTIO iii.

Cap. 19. et 20.

Venit autem Hieremia de Topheth, quo miserat eum Dominus ad prophetandum; et stetit in atrio domus Domini, et dixit ad omnem populum: Hæc dicit Dominus exercituum, Deus Israel. Ecce ego inducam super civitatem hanc, et super omnes urbes eius universa mala, quæ loquutus sum adversum eam, quoniam induraverunt cervicem suam, ut non audirent sermones meos. Et audivit Phassur filius Emmer sacerdos, qui constitutus erat princeps in domo Domini, Hieremiam prophetantem sermones istos. Et percussit Phassur Hieremiam prophetam, et misit eum in nervum quod erat in porta Beniamin superiori, in domo Domini. Hæc dicit Dominus, etc.

℟. Deo gratias.

℟. iii. Prophetis mandabant iniqui dicentes, ne prophetetis. Iusti autem clamabant: Quis tribuat, ut omnis populus prophetet? * Et det eis Dominus spiritum suum?

℣. Spiritum nolite extinguere, et Prophetas nolite spernere.

* Et det eis Dominus, etc.

℣. Gloria Patri, etc.

* Et det eis Dominus, etc.

IN II. NOCTVRNO.

ANT. Eloquia tua, beate Hieronyme, argentum igne examinatum, probatum terræ, purgatum septuplum.

Ps. 11. Salvum me fac, Domine, etc.

ANT. Ingreditur Propheta sine macula, loquitur veritatem in corde suo, non egit dolum in lingua sua.

Ps. 14. Domine, quis habitabit, etc.

ANT. Memor sit Dominus sacrificii tui, beate Hieronyme, et holocaustum tuum pingue fiat.

Ps. 19. Exaudiat te Dominus, etc.

℣. Posuisti, Domine, super caput eius.

℟. Coronam de lapide pretioso.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Deus Pater omnipotens sit nobis propitius et clemens.

℟. Amen.

LECTIO iiii.

Beatus Hieronymus Ferrariensis, qui fuit propheta potens in opere et sermone, et rerum mirabilium patrator, ex nobili familia Savonarola ortus, patre Nicolao, matre Helena, adhuc puerulus, liberalibus artibus traditur instruendus. Puer vero litteris cultum religionis addiderat, cui adeo se dederat, ut si quando cum eiusdem ætatis pueris ludere congressus esset, paulo post inde digrederetur ad altariola construenda, vel exornanda: quamquam pietas, ubi aliquantulum adolevit, tegebatur quodam quasi velamento litterarum, quas ita excoluit ut spem de se amplam concitaret. Non erat facile iudicare, utrum eius eruditio morum gravitatem, an hæc doctrinam excelleret. Consuetudo cum aliis grata sibi ipsi, semper comes. Illud frequentius meditabatur, maximam hominum partem laborare stultitia; ob id quod, finem ad quem nata est, aut ignoraret omnino, aut notum non procuraret acquirere. Tu autem, Domine, miserere nostri.

℟. Deo gratias.

℟. iiii. Vidimus Hieronymum scientem psallere, fortissimum robore, prudentem in verbis. * Et Dominus erat cum illo, et erat vir in cunctis prospere agens.

℣. Sollicitus curare seipsum, probabilem seipsum exhibere Deo.

* Et Dominus erat cum illo, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO Ad gaudia paradisi perducat nos misericordia Christi.

℟. Amen.

LECTIO v.

Anno ætatis suæ vigesimo secundo Bononiam pergit, ibique Prædicatorum fratrum habitu induitur. In ipso autem ingrediens religionis limine, oblitum se retulit propositi cuiusdam, quod alte insederat menti, sacrorum ordinum refugiendorum; veritus, ne de sæculo (ut aiebat) in sæculum proficisceretur, eo quod libris sacerdotes Aristotelis, et disputationibus plus nimium vacarent. Ipse vero metuebat, ne crederetur eiusdem studiis, conducibilius fore sibi præstituens, aut hortum colere aut tunicas suere. Parentes autem per epistolam consolatus est, seque penitus Christianæ simplicitati dedit; eos libros sibi familiares deligens, quorum lectione ad pietatem identidem provocaretur, et divinarum rerum, quarum avidissimus erat, quamdam quasi animi satiaret ingluviem. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. v. Plantatus in domo Domini, ad odorem aquæ germinavit, fecitque comam, cum primum plantatus est. * Simplicitas viri dirigebat eum.

℣. Ministerium suum implebat, tribuens in simplicitate.

* Simplicitas viri, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Ignem sui amoris accendat Deus in cordibus nostris.

℟. Amen.

LECTIO vi.

Postquam vero ad prædicationis officium adscriptus est, divinarum revelationum particeps factus, ingruentes Italiæ calamitates et futuram Ecclesiæ renovationem prævidit. Deinde angelicis colloquiis admonitus, Florentiam appulit. Cœpit tamen ea, quæ præviderat, efferre velamentis primum obtecta: appropinquante autem calamitatum tempore, apertius aliquid de futuris depromere cœpit. Cumque Gallorum rex Florentinorum cervicibus immineret, missus est vir Dei a Florentinis civibus ad ipsum Carolum legatus de pace, ut animum regis, offensis iratum, qua erat sanctitate et prudentia leniret. Quid plura? Pisas vir sanctus accessit; regi, quod volebat, persuasit. Postquam vero Florentiam rediit, rege placato, divina iussa cœpit confidentissime patefacere, tantaque dicendi gratia, qua prius destituebatur, abundavit, ac tantus diebus singulis populorum fiebat concursus, ut pro miraculo haberetur. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. vi. Surrexit Hieronymus quasi ignis, qui in diebus suis non pertimuit Regem. * Et verbum Dei in ore ipsius quasi facula ardebat.

℣. Vivus enim erat sermo eius, et efficax.

* Et verbum Dei, etc.

℣. Gloria Patri, etc.

* Et verbum Dei, etc.

IN III. NOCTVRNO.

ANT. Deus loquutus est in sancto suo, ut fugiant gentes a facie arcus, et liberentur electi sui.

Ps. 59. Deus repulisti nos, etc.

ANT. Narraverunt iniqui ut absconderent laqueos, et accessit Propheta ad cor altum, et exaltatus est Deus.

Ps. 63. Exaudi, Deus, orationem meam, etc.

ANT. In baculo tuo, Domine, pertransivi flumen; induxisti me in laqueum, et eduxisti me in refrigerium.

Ps. 65. Iubilate Deo omnis terra, psalmum, etc.

℣. Magna est gloria eius in salutari tuo.

℟. Gloriam et magnum decorem impones super eum.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Ille nos benedicat, qui sine fine vivit et regnat.

℟. Amen.

LECTIO vii.

Rapiebatur eius anima persæpe, divinæque luci adeo copulabatur ut destitutum corpus sensibilibus officiis, velut emortuum relinqueretur, eoque etiam devenerat, ut per decennium antequam moreretur, nihil de sermonibus, quos habiturus erat ad populum, inciperet cogitare, priusquam id, de quo dicturus esset, Divinis oraculis erudiretur. Quis autem referat linguæ eius celeritatem, allatarum rerum sublimitatem, verborum magnitudinem, sententiarumque omnium profunditatem? Pronuntiabat voce libera et acuta, non fervido solum, sed ardenti vultu, gestuque venustissimo. Ita vero illabebatur mentibus, ut attentum populum pœne extra se raperet. Eius opere pax publica inter cives inita est; adeoque vitæ instituta in plerisque mutata sunt, ut priorum comparatione morum, multi in alios viros omnino evasisse viderentur. Pueri Christianam simplicitatem edocti, cavebant a lascivis vestibus: monebant ipsi viros incensi adeo, et calore pietatis inflammati, ut torpentes excitarent, in eorumque penetrarent domos, et illicita scelerum raperent, ingentique gaudio coram multitudine comburerent. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. vii. Credite Domino Deo vestro, et securi eritis; credite Prophetis eius, et cuncta evenient prospera. * Nisi credideritis, non intelligetis.

℣. Accedentem ad Deum oportet credere.

* Nisi credideritis, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Divinum auxilium maneat semper nobiscum.

℟. Amen.

LECTIO viii.

Sed quamquam multis detineretur occupationibus, non destitit tamen, quin suo sæculo et posteritati litterarum monumentis opem ferre niteretur. Multa namque vernacula varii generis et latina lingua composuit, in quibus maximum Fidei lumen elucet, clarissimum prophetiæ iubar, ardentissima denique in Deum hominesque charitas. Quando vero in universum doctrinæ et sanctitatis eius crevit opinio, crevit apud multos invidia, et ex invidia emanaverunt calumniæ. Inter omnes autem persecutores eius tres acerrimi inventi sunt, qui moribus pessimi, quorum vita fœdissima universum orbem fœtore repleverat. Fratrum quoque calumnias expertus, ob id quod Etruscam Congregationem ab ea, quæ Cisalpinam incolit Galliam, segregaverat. Sed nihil vituperationibus commotus, nihil inflatus laudibus, quasi per Syrenarum cantus et Scylleos latratus, auribus obducta cera, medius pertransibat. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. viii. Quis in omnibus servis tuis sicut Propheta fidelis inventus est, pergens ad imperium tuum, et gloriosus in domo tua, Domine? * Memoria eius quasi mel in dulcorabili tuo, et quasi musica in convivio vitæ.

℣. Fidelis erat in omni domo tua, tamquam famulus in testimonium eorum, quæ futura erant.

* Memoria eius, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Ad societatem civium supernorum perducat nos Rex Angelorum.

℟. Amen.

LECTIO viiii et ultima.

Elabentibus annis, impii furore repleti, qui falso crederent, eum ignis periculum subterfugisse, magnam populi manum ad ædem S. Marci oppugnandam suscitant, ut Hieronymus omnino eis tradatur. Occluduntur fores ab amicis. Ingruunt inimici. Hieronymus choro preces ad Deum pro amicis et inimicis fundit. Ignis interim valvis ecclesiæ admotus, patefecit ingressum. Invadunt hostes, obvia quæque diripiunt, quorum illatam vim perpauci strenue retundunt. Ubi hoc a Magistratu supremo rescitur, accersitur Hieronymus fide publica. Pariter et Dominicum et Silvestrum citant. Arripit itaque iter cum Sociis, inimicorum choreis stipatus. Nocte intempesta carceri primum mancipatur, tormentis iterum atque iterum exponitur, ut quæ de futuris dixerat, recantet. Negat alacriter se facturum Hieronymus, quod petunt. Denique, ut melius populum ludificarent iniqui, confictis mendaciis laqueum ei, sociisque paraverunt, et ignem. Deinde cineres in unum redactos, in Arnum fluvium iniecerunt, et inter Cœlites animam collocarunt. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. viiii. Elegit suspendium anima mea, et mortem ossa mea, transivi per ignem et aquam. * Et eduxit me Dominus in refrigerium.

℣. Laboravi usque ad vincula; sed verbum Dei non est alligatum.

* Et eduxit me, etc.

℣. Gloria Patri et Filio, etc.

* Et eduxit me, etc.

℣. Ora pro nobis, etc.

AD LAVDES.

ANT. Da pacem, Domine, sustinentibus te, ut Prophetæ tui fideles iudicentur.

Ps. 92. Dominus regnavit, etc.

ANT. Nolite tangere Christos meos, et in prophetis meis nolite malignari.

Ps. 99. Iubilate Deo omnis terra, etc.

ANT. Lapidem, quem reprobaverunt ædificantes, hic factus est in angulum renovationis.

Ps. 62. Deus Deus meus, etc.

ANT. Educes me de laqueo, quem absconderunt mihi; quia tu es protector meus, Domine.

CANT. Benedicite omnia opera Domini Domino, etc.

ANT. Cognovit omnis populus a mari usque ad mare, quod fidelis martyr propheta esset Deo.

Ps. 148. Laudate Dominum de cœlis, etc.

CAPITVLVM.

Sermo meus et prædicatio mea, non in persuasibilibus humanæ sapientiæ verbis, sed in ostensione spiritus, et veritate.

HYMNVS.

Martyr Dei, qui unicum, etc.

℣. Corona aurea super caput eius.

℟. Expressa signo sanctitatis.

AD BENEDICTVS. ANTIPH.

Propheta qui vaticinatus est prœlium, cum evaderet verbum, quod loquutus fuerit, scietur propheta, quem misit Dominus in veritatem, ad dandam scientiam salutis plebi suæ.

ORATIO.

Obsecramus clementiam tuam, Deus, qui dedisti metuentibus te significationem, ut per eum nos renovare digneris, per quem ostendisti populo tuo dura, et potasti nos vino compunctionis. Per Dominum, etc.

Et fit commemoratio Sociorum eius.

ANTIPHONA.

Gaudent in cœlis, etc., ut supra in I. Vesp.

AD TERTIAM.

CAPITVLVM.

Sermo meus, etc., ut supra.

AD SEXTAM.

CAPITVLVM.

Secundum revelationem notum mihi factum est Sacramentum, prout potestis legentes intelligere prudentiam meam in Christo Iesu.

AD NONAM.

CAPITVLVM.

Si venero ad vos linguis loquens, quid vobis proderit, nisi vobis loquar, aut in revelatione, aut in scientia, aut in prophetia, aut in doctrina.

IN SECVNDIS VESPERIS.

ANT. Da pacem, Domine, etc., ut in Laudibus.

Ps. 109. Dixit Dominus.

Ps. 111. Beatus vir.

Ps. 112. Laudate, pueri, Dominum.

Ps. 115. Credidi.

Ps. 125. In convertendo.

Capit., Hymn. et ℣. ut in I. Vesp.

AD MAGNIFICAT. ANTIPH.

Quasi ignis effulgens, et quasi thus ardens in igne. In opere suo dedit confessionem sancto et excelso in verbo gloriæ. Agnum secutus est, et accepit palmam.

ORATIO.

Obsecramus clementiam tuam, Deus, ut supra.

Deinde fit commemoratio Sociorum eius.

ANT. Absterget Deus omnem lacrymam ab oculis sanctorum; et iam non erit amplius neque luctus, neque clamor, sed nec ullus dolor: quoniam priora transierunt.

℣. et Oratio, ut supra in I. Vesp.

FINIS. LAVS DEO.

SACRVM OFFICIVM ECCLESIÆ

IN HONOREM ET FESTVM REV. ET BEATI

HIERONYMI SAVONAROLÆ

ET SOCIORVM EIVS.

DIE XXIII MAII.

OFFICIVM VENERAB. IN CHRISTO SERVI DEI

FRATRIS HIERONYMI SAVONAROLÆ FERRARIENSIS

MARTYRIS ORDINIS PRÆDICATORVM.

IN PRIMIS VESPERIS.

Pater noster, etc.

℣. Deus, in adiutorium meum intende.

℟. Domine, ad adiuvandum me festina.

℣. Gloria Patri, etc. Alleluia.

ANT. Hic est Fratrum amator.

Ps. 112. Laudate, pueri, Dominum, etc.

Ps. 116. Laudate Dominum, omnes gentes, etc.

Ps. 145. Lauda, anima mea, Dominum, etc.

Ps. 146. Laudate Dominum, quoniam bonus est, etc.

Ps: 147. Lauda, Ierusalem, Dominum, etc.

ANTIPHONA.

Hic est Fratrum amator, hic est qui multum orat pro populo, et universa sancta civitate, Hieronymus propheta Dei.

CAPITVLVM.

Sermo meus et prædicatio mea, non in persuasibilibus humanæ sapientiæ verbis, sed in ostensione spiritus, et veritate.

℟. vi. Surrexit Hieronymus, etc.

HYMNVS

Deus tuorum militum, etc.

℣. Gloria et honore, etc.

℟. Et constituisti, etc.

AD MAGNIFICAT. ANTIPHONA.

Prophetam suscitavit nobis Deus de Patribus nostris. Hic est, qui fuit in Ecclesia et in solitudine cum Angelo, qui loquebatur ei et cum Patribus nostris, qui accepit verba vitæ dare nobis.

ORATIO.

Obsecramus clementiam tuam, Deus, qui dedisti metuentibus te significationem, ut per eum nos renovare digneris, per quem ostendisti populo tuo dura, et potasti nos vino compunctionis. Per Dominum, etc.

Memoria Sociorum eius.

ANTIPHONA.

Gaudent in cœlis animæ Sanctorum, qui Christi vestigia sunt secuti: et quia pro eius amore sanguinem suum fuderunt, ideo cum Christo regnabunt in æternum.

℣. Transivimus per ignem et aquam.

℟. Et eduxisti nos in refrigerium.

ORATIO.

Fraterna nos, Domine, martyrum tuorum Dominici atque Silvestri corona lætificet: quæ et fidei nostræ præbeat incrementa virtutum, et multiplici nos suffragio consoletur. Per Dominum, etc.

AD NVNC DIMITTIS. ANTIPHONA.

Alleluia. Liberavit nos Dominus, Alleluia, de laqueo venantium. Alleluia.

AD MATVTINVM.

Pater noster, et Credo.

℣. Domine, labia mea aperies.

℟. Et os meum annuntiabit laudem tuam.

℣. Deus, in adiutorium meum intende.

℟. Domine, ad adiuvandum me festina.

℣. Gloria Patri, etc. Alleluia.

INVITATORIVM.

Regem Prophetarum Dominum. * Venite adoremus.

Ps. 94. Venite exultemus Domino, etc.

HYMNVS.

Deus tuorum militum, etc.

IN I. NOCTVRNO.

ANT. Ligno Crucis affixus beatus Propheta, secus decursus aquarum proiectus, fructum dedit, qui non defluet.

Ps. 1. Beatus vir, etc.

ANT. Gentes fremuerunt, et Principes convenerunt in unum adversus puerum tuum, quem unxisti, Domine.

Ps. 2. Quare fremuerunt gentes, etc.

ANT. Percussit Dominus adversantes Prophetæ sine causa, dentes tyrannorum contrivit.

Ps. 3. Domine, quid multiplicati sunt, etc.

℣. Gloria et honore coronasti eum, Domine.

℟. Et constituisti eum super opera manuum tuarum.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Benedictione perpetua benedicat nos Pater æternus.

℟. Amen.

LECTIO i.

De Hieremia propheta.

Cap. i.

Et factum est verbum Domini ad me dicens: Priusquam te formarem in utero novi te, et antequam exires de vulva sanctificavi te, et Prophetam in gentibus dedi te. Et dixi: A, A, A, Domine Deus: ecce nescio loqui, quia puer ego sum. Et dixit Dominus ad me: Noli dicere, puer sum: quoniam ad omnia quæ mittam te, ibis; et universa quæ mandavero tibi, loqueris ad eos. Ne timeas a facie eorum, quia ego tecum sum, ut eruam te, dicit Dominus. Et misit Dominus manum suam; et tetigit os meum. Et dixit Dominus ad me: Ecce dedi verba mea in ore tuo: ecce constitui te hodie super gentes, et super regna, ut evellas, et destruas, et disperdas, et dissipes, et ædifices et plantes. Hæc dicit Dominus Deus: Convertimini ad me, et salvi eritis.

℟. Deo gratias.

℟. i. Dixit Angelus Hieronymo: Cum ingressus fueris civitatem, veniet in te Spiritus Domini: * Et prophetabis, et mutaberis in virum alterum.

℣. Si quis fuerit Propheta, aut spiritualis, cognoscet de doctrina tua.

* Et prophetabis, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Unigenitus Dei Filius nos benedicere et adiuvare dignetur.

℟. Amen.

LECTIO ii.

Tu ergo accinge lumbos tuos, et surge, et loquere ad eos omnia quæ ego præcipio tibi. Ne formides a facie eorum, nec enim timere te faciam vultum eorum. Ego quippe dedi te hodie in civitatem munitam, et in columnam ferream, et in murum æreum super omnem terram regibus Iuda, principibus eius, et sacerdotibus et populis terræ. Et bellabunt adversum te, et non prævalebunt, quia ego tecum sum, ait Dominus, ut liberem te. Hæc dicit Dominus Deus, etc.

℟. Deo gratias.

℟. ii. Semita iusti recta, rectus callis Prophetæ ad ambulandum. * Speravit in Domino in sæculis æternis.

℣. Contrivit Dominus Sathanam sub pedibus eius.

* Speravit in Domino, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Spiritus Sancti gratia illuminare dignetur sensus et corda nostra.

℟. Amen.

LECTIO iii.

Cap. 19. et 20.

Venit autem Hieremia de Topheth, quo miserat eum Dominus ad prophetandum; et stetit in atrio domus Domini, et dixit ad omnem populum: Hæc dicit Dominus exercituum, Deus Israel. Ecce ego inducam super civitatem hanc, et super omnes urbes eius universa mala, quæ loquutus sum adversum eam, quoniam induraverunt cervicem suam, ut non audirent sermones meos. Et audivit Phassur filius Emmer sacerdos, qui constitutus erat princeps in domo Domini, Hieremiam prophetantem sermones istos. Et percussit Phassur Hieremiam prophetam, et misit eum in nervum quod erat in porta Beniamin superiori, in domo Domini. Hæc dicit Dominus, etc.

℟. Deo gratias.

℟. iii. Prophetis mandabant iniqui dicentes, ne prophetetis. Iusti autem clamabant: Quis tribuat, ut omnis populus prophetet? * Et det eis Dominus spiritum suum?

℣. Spiritum nolite extinguere, et Prophetas nolite spernere.

* Et det eis Dominus, etc.

℣. Gloria Patri, etc.

* Et det eis Dominus, etc.

IN II. NOCTVRNO.

ANT. Eloquia tua, beate Hieronyme, argentum igne examinatum, probatum terræ, purgatum septuplum.

Ps. 11. Salvum me fac, Domine, etc.

ANT. Ingreditur Propheta sine macula, loquitur veritatem in corde suo, non egit dolum in lingua sua.

Ps. 14. Domine, quis habitabit, etc.

ANT. Memor sit Dominus sacrificii tui, beate Hieronyme, et holocaustum tuum pingue fiat.

Ps. 19. Exaudiat te Dominus, etc.

℣. Posuisti, Domine, super caput eius.

℟. Coronam de lapide pretioso.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Deus Pater omnipotens sit nobis propitius et clemens.

℟. Amen.

LECTIO iiii.

Beatus Hieronymus Ferrariensis, qui fuit propheta potens in opere et sermone, et rerum mirabilium patrator, ex nobili familia Savonarola ortus, patre Nicolao, matre Helena, adhuc puerulus, liberalibus artibus traditur instruendus. Puer vero litteris cultum religionis addiderat, cui adeo se dederat, ut si quando cum eiusdem ætatis pueris ludere congressus esset, paulo post inde digrederetur ad altariola construenda, vel exornanda: quamquam pietas, ubi aliquantulum adolevit, tegebatur quodam quasi velamento litterarum, quas ita excoluit ut spem de se amplam concitaret. Non erat facile iudicare, utrum eius eruditio morum gravitatem, an hæc doctrinam excelleret. Consuetudo cum aliis grata sibi ipsi, semper comes. Illud frequentius meditabatur, maximam hominum partem laborare stultitia; ob id quod, finem ad quem nata est, aut ignoraret omnino, aut notum non procuraret acquirere. Tu autem, Domine, miserere nostri.

℟. Deo gratias.

℟. iiii. Vidimus Hieronymum scientem psallere, fortissimum robore, prudentem in verbis. * Et Dominus erat cum illo, et erat vir in cunctis prospere agens.

℣. Sollicitus curare seipsum, probabilem seipsum exhibere Deo.

* Et Dominus erat cum illo, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO Ad gaudia paradisi perducat nos misericordia Christi.

℟. Amen.

LECTIO v.

Anno ætatis suæ vigesimo secundo Bononiam pergit, ibique Prædicatorum fratrum habitu induitur. In ipso autem ingrediens religionis limine, oblitum se retulit propositi cuiusdam, quod alte insederat menti, sacrorum ordinum refugiendorum; veritus, ne de sæculo (ut aiebat) in sæculum proficisceretur, eo quod libris sacerdotes Aristotelis, et disputationibus plus nimium vacarent. Ipse vero metuebat, ne crederetur eiusdem studiis, conducibilius fore sibi præstituens, aut hortum colere aut tunicas suere. Parentes autem per epistolam consolatus est, seque penitus Christianæ simplicitati dedit; eos libros sibi familiares deligens, quorum lectione ad pietatem identidem provocaretur, et divinarum rerum, quarum avidissimus erat, quamdam quasi animi satiaret ingluviem. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. v. Plantatus in domo Domini, ad odorem aquæ germinavit, fecitque comam, cum primum plantatus est. * Simplicitas viri dirigebat eum.

℣. Ministerium suum implebat, tribuens in simplicitate.

* Simplicitas viri, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Ignem sui amoris accendat Deus in cordibus nostris.

℟. Amen.

LECTIO vi.

Postquam vero ad prædicationis officium adscriptus est, divinarum revelationum particeps factus, ingruentes Italiæ calamitates et futuram Ecclesiæ renovationem prævidit. Deinde angelicis colloquiis admonitus, Florentiam appulit. Cœpit tamen ea, quæ præviderat, efferre velamentis primum obtecta: appropinquante autem calamitatum tempore, apertius aliquid de futuris depromere cœpit. Cumque Gallorum rex Florentinorum cervicibus immineret, missus est vir Dei a Florentinis civibus ad ipsum Carolum legatus de pace, ut animum regis, offensis iratum, qua erat sanctitate et prudentia leniret. Quid plura? Pisas vir sanctus accessit; regi, quod volebat, persuasit. Postquam vero Florentiam rediit, rege placato, divina iussa cœpit confidentissime patefacere, tantaque dicendi gratia, qua prius destituebatur, abundavit, ac tantus diebus singulis populorum fiebat concursus, ut pro miraculo haberetur. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. vi. Surrexit Hieronymus quasi ignis, qui in diebus suis non pertimuit Regem. * Et verbum Dei in ore ipsius quasi facula ardebat.

℣. Vivus enim erat sermo eius, et efficax.

* Et verbum Dei, etc.

℣. Gloria Patri, etc.

* Et verbum Dei, etc.

IN III. NOCTVRNO.

ANT. Deus loquutus est in sancto suo, ut fugiant gentes a facie arcus, et liberentur electi sui.

Ps. 59. Deus repulisti nos, etc.

ANT. Narraverunt iniqui ut absconderent laqueos, et accessit Propheta ad cor altum, et exaltatus est Deus.

Ps. 63. Exaudi, Deus, orationem meam, etc.

ANT. In baculo tuo, Domine, pertransivi flumen; induxisti me in laqueum, et eduxisti me in refrigerium.

Ps. 65. Iubilate Deo omnis terra, psalmum, etc.

℣. Magna est gloria eius in salutari tuo.

℟. Gloriam et magnum decorem impones super eum.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Ille nos benedicat, qui sine fine vivit et regnat.

℟. Amen.

LECTIO vii.

Rapiebatur eius anima persæpe, divinæque luci adeo copulabatur ut destitutum corpus sensibilibus officiis, velut emortuum relinqueretur, eoque etiam devenerat, ut per decennium antequam moreretur, nihil de sermonibus, quos habiturus erat ad populum, inciperet cogitare, priusquam id, de quo dicturus esset, Divinis oraculis erudiretur. Quis autem referat linguæ eius celeritatem, allatarum rerum sublimitatem, verborum magnitudinem, sententiarumque omnium profunditatem? Pronuntiabat voce libera et acuta, non fervido solum, sed ardenti vultu, gestuque venustissimo. Ita vero illabebatur mentibus, ut attentum populum pœne extra se raperet. Eius opere pax publica inter cives inita est; adeoque vitæ instituta in plerisque mutata sunt, ut priorum comparatione morum, multi in alios viros omnino evasisse viderentur. Pueri Christianam simplicitatem edocti, cavebant a lascivis vestibus: monebant ipsi viros incensi adeo, et calore pietatis inflammati, ut torpentes excitarent, in eorumque penetrarent domos, et illicita scelerum raperent, ingentique gaudio coram multitudine comburerent. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. vii. Credite Domino Deo vestro, et securi eritis; credite Prophetis eius, et cuncta evenient prospera. * Nisi credideritis, non intelligetis.

℣. Accedentem ad Deum oportet credere.

* Nisi credideritis, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Divinum auxilium maneat semper nobiscum.

℟. Amen.

LECTIO viii.

Sed quamquam multis detineretur occupationibus, non destitit tamen, quin suo sæculo et posteritati litterarum monumentis opem ferre niteretur. Multa namque vernacula varii generis et latina lingua composuit, in quibus maximum Fidei lumen elucet, clarissimum prophetiæ iubar, ardentissima denique in Deum hominesque charitas. Quando vero in universum doctrinæ et sanctitatis eius crevit opinio, crevit apud multos invidia, et ex invidia emanaverunt calumniæ. Inter omnes autem persecutores eius tres acerrimi inventi sunt, qui moribus pessimi, quorum vita fœdissima universum orbem fœtore repleverat. Fratrum quoque calumnias expertus, ob id quod Etruscam Congregationem ab ea, quæ Cisalpinam incolit Galliam, segregaverat. Sed nihil vituperationibus commotus, nihil inflatus laudibus, quasi per Syrenarum cantus et Scylleos latratus, auribus obducta cera, medius pertransibat. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. viii. Quis in omnibus servis tuis sicut Propheta fidelis inventus est, pergens ad imperium tuum, et gloriosus in domo tua, Domine? * Memoria eius quasi mel in dulcorabili tuo, et quasi musica in convivio vitæ.

℣. Fidelis erat in omni domo tua, tamquam famulus in testimonium eorum, quæ futura erant.

* Memoria eius, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Ad societatem civium supernorum perducat nos Rex Angelorum.

℟. Amen.

LECTIO viiii et ultima.

Elabentibus annis, impii furore repleti, qui falso crederent, eum ignis periculum subterfugisse, magnam populi manum ad ædem S. Marci oppugnandam suscitant, ut Hieronymus omnino eis tradatur. Occluduntur fores ab amicis. Ingruunt inimici. Hieronymus choro preces ad Deum pro amicis et inimicis fundit. Ignis interim valvis ecclesiæ admotus, patefecit ingressum. Invadunt hostes, obvia quæque diripiunt, quorum illatam vim perpauci strenue retundunt. Ubi hoc a Magistratu supremo rescitur, accersitur Hieronymus fide publica. Pariter et Dominicum et Silvestrum citant. Arripit itaque iter cum Sociis, inimicorum choreis stipatus. Nocte intempesta carceri primum mancipatur, tormentis iterum atque iterum exponitur, ut quæ de futuris dixerat, recantet. Negat alacriter se facturum Hieronymus, quod petunt. Denique, ut melius populum ludificarent iniqui, confictis mendaciis laqueum ei, sociisque paraverunt, et ignem. Deinde cineres in unum redactos, in Arnum fluvium iniecerunt, et inter Cœlites animam collocarunt. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. viiii. Elegit suspendium anima mea, et mortem ossa mea, transivi per ignem et aquam. * Et eduxit me Dominus in refrigerium.

℣. Laboravi usque ad vincula; sed verbum Dei non est alligatum.

* Et eduxit me, etc.

℣. Gloria Patri et Filio, etc.

* Et eduxit me, etc.

℣. Ora pro nobis, etc.

AD LAVDES.

ANT. Da pacem, Domine, sustinentibus te, ut Prophetæ tui fideles iudicentur.

Ps. 92. Dominus regnavit, etc.

ANT. Nolite tangere Christos meos, et in prophetis meis nolite malignari.

Ps. 99. Iubilate Deo omnis terra, etc.

ANT. Lapidem, quem reprobaverunt ædificantes, hic factus est in angulum renovationis.

Ps. 62. Deus Deus meus, etc.

ANT. Educes me de laqueo, quem absconderunt mihi; quia tu es protector meus, Domine.

CANT. Benedicite omnia opera Domini Domino, etc.

ANT. Cognovit omnis populus a mari usque ad mare, quod fidelis martyr propheta esset Deo.

Ps. 148. Laudate Dominum de cœlis, etc.

CAPITVLVM.

Sermo meus et prædicatio mea, non in persuasibilibus humanæ sapientiæ verbis, sed in ostensione spiritus, et veritate.

HYMNVS.

Martyr Dei, qui unicum, etc.

℣. Corona aurea super caput eius.

℟. Expressa signo sanctitatis.

AD BENEDICTVS. ANTIPH.

Propheta qui vaticinatus est prœlium, cum evaderet verbum, quod loquutus fuerit, scietur propheta, quem misit Dominus in veritatem, ad dandam scientiam salutis plebi suæ.

ORATIO.

Obsecramus clementiam tuam, Deus, qui dedisti metuentibus te significationem, ut per eum nos renovare digneris, per quem ostendisti populo tuo dura, et potasti nos vino compunctionis. Per Dominum, etc.

Et fit commemoratio Sociorum eius.

ANTIPHONA.

Gaudent in cœlis, etc., ut supra in I. Vesp.

AD TERTIAM.

CAPITVLVM.

Sermo meus, etc., ut supra.

AD SEXTAM.

CAPITVLVM.

Secundum revelationem notum mihi factum est Sacramentum, prout potestis legentes intelligere prudentiam meam in Christo Iesu.

AD NONAM.

CAPITVLVM.

Si venero ad vos linguis loquens, quid vobis proderit, nisi vobis loquar, aut in revelatione, aut in scientia, aut in prophetia, aut in doctrina.

IN SECVNDIS VESPERIS.

ANT. Da pacem, Domine, etc., ut in Laudibus.

Ps. 109. Dixit Dominus.

Ps. 111. Beatus vir.

Ps. 112. Laudate, pueri, Dominum.

Ps. 115. Credidi.

Ps. 125. In convertendo.

Capit., Hymn. et ℣. ut in I. Vesp.

AD MAGNIFICAT. ANTIPH.

Quasi ignis effulgens, et quasi thus ardens in igne. In opere suo dedit confessionem sancto et excelso in verbo gloriæ. Agnum secutus est, et accepit palmam.

ORATIO.

Obsecramus clementiam tuam, Deus, ut supra.

Deinde fit commemoratio Sociorum eius.

ANT. Absterget Deus omnem lacrymam ab oculis sanctorum; et iam non erit amplius neque luctus, neque clamor, sed nec ullus dolor: quoniam priora transierunt.

℣. et Oratio, ut supra in I. Vesp.

FINIS. LAVS DEO.

SACRVM OFFICIVM ECCLESIÆ

IN HONOREM ET FESTVM REV. ET BEATI

HIERONYMI SAVONAROLÆ

ET SOCIORVM EIVS.

DIE XXIII MAII.

OFFICIVM VENERAB. IN CHRISTO SERVI DEI

FRATRIS HIERONYMI SAVONAROLÆ FERRARIENSIS

MARTYRIS ORDINIS PRÆDICATORVM.

IN PRIMIS VESPERIS.

Pater noster, etc.

℣. Deus, in adiutorium meum intende.

℟. Domine, ad adiuvandum me festina.

℣. Gloria Patri, etc. Alleluia.

ANT. Hic est Fratrum amator.

Ps. 112. Laudate, pueri, Dominum, etc.

Ps. 116. Laudate Dominum, omnes gentes, etc.

Ps. 145. Lauda, anima mea, Dominum, etc.

Ps. 146. Laudate Dominum, quoniam bonus est, etc.

Ps: 147. Lauda, Ierusalem, Dominum, etc.

ANTIPHONA.

Hic est Fratrum amator, hic est qui multum orat pro populo, et universa sancta civitate, Hieronymus propheta Dei.

CAPITVLVM.

Sermo meus et prædicatio mea, non in persuasibilibus humanæ sapientiæ verbis, sed in ostensione spiritus, et veritate.

℟. vi. Surrexit Hieronymus, etc.

HYMNVS

Deus tuorum militum, etc.

℣. Gloria et honore, etc.

℟. Et constituisti, etc.

AD MAGNIFICAT. ANTIPHONA.

Prophetam suscitavit nobis Deus de Patribus nostris. Hic est, qui fuit in Ecclesia et in solitudine cum Angelo, qui loquebatur ei et cum Patribus nostris, qui accepit verba vitæ dare nobis.

ORATIO.

Obsecramus clementiam tuam, Deus, qui dedisti metuentibus te significationem, ut per eum nos renovare digneris, per quem ostendisti populo tuo dura, et potasti nos vino compunctionis. Per Dominum, etc.

Memoria Sociorum eius.

ANTIPHONA.

Gaudent in cœlis animæ Sanctorum, qui Christi vestigia sunt secuti: et quia pro eius amore sanguinem suum fuderunt, ideo cum Christo regnabunt in æternum.

℣. Transivimus per ignem et aquam.

℟. Et eduxisti nos in refrigerium.

ORATIO.

Fraterna nos, Domine, martyrum tuorum Dominici atque Silvestri corona lætificet: quæ et fidei nostræ præbeat incrementa virtutum, et multiplici nos suffragio consoletur. Per Dominum, etc.

AD NVNC DIMITTIS. ANTIPHONA.

Alleluia. Liberavit nos Dominus, Alleluia, de laqueo venantium. Alleluia.

AD MATVTINVM.

Pater noster, et Credo.

℣. Domine, labia mea aperies.

℟. Et os meum annuntiabit laudem tuam.

℣. Deus, in adiutorium meum intende.

℟. Domine, ad adiuvandum me festina.

℣. Gloria Patri, etc. Alleluia.

INVITATORIVM.

Regem Prophetarum Dominum. * Venite adoremus.

Ps. 94. Venite exultemus Domino, etc.

HYMNVS.

Deus tuorum militum, etc.

IN I. NOCTVRNO.

ANT. Ligno Crucis affixus beatus Propheta, secus decursus aquarum proiectus, fructum dedit, qui non defluet.

Ps. 1. Beatus vir, etc.

ANT. Gentes fremuerunt, et Principes convenerunt in unum adversus puerum tuum, quem unxisti, Domine.

Ps. 2. Quare fremuerunt gentes, etc.

ANT. Percussit Dominus adversantes Prophetæ sine causa, dentes tyrannorum contrivit.

Ps. 3. Domine, quid multiplicati sunt, etc.

℣. Gloria et honore coronasti eum, Domine.

℟. Et constituisti eum super opera manuum tuarum.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Benedictione perpetua benedicat nos Pater æternus.

℟. Amen.

LECTIO i.

De Hieremia propheta.

Cap. i.

Et factum est verbum Domini ad me dicens: Priusquam te formarem in utero novi te, et antequam exires de vulva sanctificavi te, et Prophetam in gentibus dedi te. Et dixi: A, A, A, Domine Deus: ecce nescio loqui, quia puer ego sum. Et dixit Dominus ad me: Noli dicere, puer sum: quoniam ad omnia quæ mittam te, ibis; et universa quæ mandavero tibi, loqueris ad eos. Ne timeas a facie eorum, quia ego tecum sum, ut eruam te, dicit Dominus. Et misit Dominus manum suam; et tetigit os meum. Et dixit Dominus ad me: Ecce dedi verba mea in ore tuo: ecce constitui te hodie super gentes, et super regna, ut evellas, et destruas, et disperdas, et dissipes, et ædifices et plantes. Hæc dicit Dominus Deus: Convertimini ad me, et salvi eritis.

℟. Deo gratias.

℟. i. Dixit Angelus Hieronymo: Cum ingressus fueris civitatem, veniet in te Spiritus Domini: * Et prophetabis, et mutaberis in virum alterum.

℣. Si quis fuerit Propheta, aut spiritualis, cognoscet de doctrina tua.

* Et prophetabis, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Unigenitus Dei Filius nos benedicere et adiuvare dignetur.

℟. Amen.

LECTIO ii.

Tu ergo accinge lumbos tuos, et surge, et loquere ad eos omnia quæ ego præcipio tibi. Ne formides a facie eorum, nec enim timere te faciam vultum eorum. Ego quippe dedi te hodie in civitatem munitam, et in columnam ferream, et in murum æreum super omnem terram regibus Iuda, principibus eius, et sacerdotibus et populis terræ. Et bellabunt adversum te, et non prævalebunt, quia ego tecum sum, ait Dominus, ut liberem te. Hæc dicit Dominus Deus, etc.

℟. Deo gratias.

℟. ii. Semita iusti recta, rectus callis Prophetæ ad ambulandum. * Speravit in Domino in sæculis æternis.

℣. Contrivit Dominus Sathanam sub pedibus eius.

* Speravit in Domino, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Spiritus Sancti gratia illuminare dignetur sensus et corda nostra.

℟. Amen.

LECTIO iii.

Cap. 19. et 20.

Venit autem Hieremia de Topheth, quo miserat eum Dominus ad prophetandum; et stetit in atrio domus Domini, et dixit ad omnem populum: Hæc dicit Dominus exercituum, Deus Israel. Ecce ego inducam super civitatem hanc, et super omnes urbes eius universa mala, quæ loquutus sum adversum eam, quoniam induraverunt cervicem suam, ut non audirent sermones meos. Et audivit Phassur filius Emmer sacerdos, qui constitutus erat princeps in domo Domini, Hieremiam prophetantem sermones istos. Et percussit Phassur Hieremiam prophetam, et misit eum in nervum quod erat in porta Beniamin superiori, in domo Domini. Hæc dicit Dominus, etc.

℟. Deo gratias.

℟. iii. Prophetis mandabant iniqui dicentes, ne prophetetis. Iusti autem clamabant: Quis tribuat, ut omnis populus prophetet? * Et det eis Dominus spiritum suum?

℣. Spiritum nolite extinguere, et Prophetas nolite spernere.

* Et det eis Dominus, etc.

℣. Gloria Patri, etc.

* Et det eis Dominus, etc.

IN II. NOCTVRNO.

ANT. Eloquia tua, beate Hieronyme, argentum igne examinatum, probatum terræ, purgatum septuplum.

Ps. 11. Salvum me fac, Domine, etc.

ANT. Ingreditur Propheta sine macula, loquitur veritatem in corde suo, non egit dolum in lingua sua.

Ps. 14. Domine, quis habitabit, etc.

ANT. Memor sit Dominus sacrificii tui, beate Hieronyme, et holocaustum tuum pingue fiat.

Ps. 19. Exaudiat te Dominus, etc.

℣. Posuisti, Domine, super caput eius.

℟. Coronam de lapide pretioso.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Deus Pater omnipotens sit nobis propitius et clemens.

℟. Amen.

LECTIO iiii.

Beatus Hieronymus Ferrariensis, qui fuit propheta potens in opere et sermone, et rerum mirabilium patrator, ex nobili familia Savonarola ortus, patre Nicolao, matre Helena, adhuc puerulus, liberalibus artibus traditur instruendus. Puer vero litteris cultum religionis addiderat, cui adeo se dederat, ut si quando cum eiusdem ætatis pueris ludere congressus esset, paulo post inde digrederetur ad altariola construenda, vel exornanda: quamquam pietas, ubi aliquantulum adolevit, tegebatur quodam quasi velamento litterarum, quas ita excoluit ut spem de se amplam concitaret. Non erat facile iudicare, utrum eius eruditio morum gravitatem, an hæc doctrinam excelleret. Consuetudo cum aliis grata sibi ipsi, semper comes. Illud frequentius meditabatur, maximam hominum partem laborare stultitia; ob id quod, finem ad quem nata est, aut ignoraret omnino, aut notum non procuraret acquirere. Tu autem, Domine, miserere nostri.

℟. Deo gratias.

℟. iiii. Vidimus Hieronymum scientem psallere, fortissimum robore, prudentem in verbis. * Et Dominus erat cum illo, et erat vir in cunctis prospere agens.

℣. Sollicitus curare seipsum, probabilem seipsum exhibere Deo.

* Et Dominus erat cum illo, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO Ad gaudia paradisi perducat nos misericordia Christi.

℟. Amen.

LECTIO v.

Anno ætatis suæ vigesimo secundo Bononiam pergit, ibique Prædicatorum fratrum habitu induitur. In ipso autem ingrediens religionis limine, oblitum se retulit propositi cuiusdam, quod alte insederat menti, sacrorum ordinum refugiendorum; veritus, ne de sæculo (ut aiebat) in sæculum proficisceretur, eo quod libris sacerdotes Aristotelis, et disputationibus plus nimium vacarent. Ipse vero metuebat, ne crederetur eiusdem studiis, conducibilius fore sibi præstituens, aut hortum colere aut tunicas suere. Parentes autem per epistolam consolatus est, seque penitus Christianæ simplicitati dedit; eos libros sibi familiares deligens, quorum lectione ad pietatem identidem provocaretur, et divinarum rerum, quarum avidissimus erat, quamdam quasi animi satiaret ingluviem. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. v. Plantatus in domo Domini, ad odorem aquæ germinavit, fecitque comam, cum primum plantatus est. * Simplicitas viri dirigebat eum.

℣. Ministerium suum implebat, tribuens in simplicitate.

* Simplicitas viri, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Ignem sui amoris accendat Deus in cordibus nostris.

℟. Amen.

LECTIO vi.

Postquam vero ad prædicationis officium adscriptus est, divinarum revelationum particeps factus, ingruentes Italiæ calamitates et futuram Ecclesiæ renovationem prævidit. Deinde angelicis colloquiis admonitus, Florentiam appulit. Cœpit tamen ea, quæ præviderat, efferre velamentis primum obtecta: appropinquante autem calamitatum tempore, apertius aliquid de futuris depromere cœpit. Cumque Gallorum rex Florentinorum cervicibus immineret, missus est vir Dei a Florentinis civibus ad ipsum Carolum legatus de pace, ut animum regis, offensis iratum, qua erat sanctitate et prudentia leniret. Quid plura? Pisas vir sanctus accessit; regi, quod volebat, persuasit. Postquam vero Florentiam rediit, rege placato, divina iussa cœpit confidentissime patefacere, tantaque dicendi gratia, qua prius destituebatur, abundavit, ac tantus diebus singulis populorum fiebat concursus, ut pro miraculo haberetur. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. vi. Surrexit Hieronymus quasi ignis, qui in diebus suis non pertimuit Regem. * Et verbum Dei in ore ipsius quasi facula ardebat.

℣. Vivus enim erat sermo eius, et efficax.

* Et verbum Dei, etc.

℣. Gloria Patri, etc.

* Et verbum Dei, etc.

IN III. NOCTVRNO.

ANT. Deus loquutus est in sancto suo, ut fugiant gentes a facie arcus, et liberentur electi sui.

Ps. 59. Deus repulisti nos, etc.

ANT. Narraverunt iniqui ut absconderent laqueos, et accessit Propheta ad cor altum, et exaltatus est Deus.

Ps. 63. Exaudi, Deus, orationem meam, etc.

ANT. In baculo tuo, Domine, pertransivi flumen; induxisti me in laqueum, et eduxisti me in refrigerium.

Ps. 65. Iubilate Deo omnis terra, psalmum, etc.

℣. Magna est gloria eius in salutari tuo.

℟. Gloriam et magnum decorem impones super eum.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Ille nos benedicat, qui sine fine vivit et regnat.

℟. Amen.

LECTIO vii.

Rapiebatur eius anima persæpe, divinæque luci adeo copulabatur ut destitutum corpus sensibilibus officiis, velut emortuum relinqueretur, eoque etiam devenerat, ut per decennium antequam moreretur, nihil de sermonibus, quos habiturus erat ad populum, inciperet cogitare, priusquam id, de quo dicturus esset, Divinis oraculis erudiretur. Quis autem referat linguæ eius celeritatem, allatarum rerum sublimitatem, verborum magnitudinem, sententiarumque omnium profunditatem? Pronuntiabat voce libera et acuta, non fervido solum, sed ardenti vultu, gestuque venustissimo. Ita vero illabebatur mentibus, ut attentum populum pœne extra se raperet. Eius opere pax publica inter cives inita est; adeoque vitæ instituta in plerisque mutata sunt, ut priorum comparatione morum, multi in alios viros omnino evasisse viderentur. Pueri Christianam simplicitatem edocti, cavebant a lascivis vestibus: monebant ipsi viros incensi adeo, et calore pietatis inflammati, ut torpentes excitarent, in eorumque penetrarent domos, et illicita scelerum raperent, ingentique gaudio coram multitudine comburerent. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. vii. Credite Domino Deo vestro, et securi eritis; credite Prophetis eius, et cuncta evenient prospera. * Nisi credideritis, non intelligetis.

℣. Accedentem ad Deum oportet credere.

* Nisi credideritis, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Divinum auxilium maneat semper nobiscum.

℟. Amen.

LECTIO viii.

Sed quamquam multis detineretur occupationibus, non destitit tamen, quin suo sæculo et posteritati litterarum monumentis opem ferre niteretur. Multa namque vernacula varii generis et latina lingua composuit, in quibus maximum Fidei lumen elucet, clarissimum prophetiæ iubar, ardentissima denique in Deum hominesque charitas. Quando vero in universum doctrinæ et sanctitatis eius crevit opinio, crevit apud multos invidia, et ex invidia emanaverunt calumniæ. Inter omnes autem persecutores eius tres acerrimi inventi sunt, qui moribus pessimi, quorum vita fœdissima universum orbem fœtore repleverat. Fratrum quoque calumnias expertus, ob id quod Etruscam Congregationem ab ea, quæ Cisalpinam incolit Galliam, segregaverat. Sed nihil vituperationibus commotus, nihil inflatus laudibus, quasi per Syrenarum cantus et Scylleos latratus, auribus obducta cera, medius pertransibat. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. viii. Quis in omnibus servis tuis sicut Propheta fidelis inventus est, pergens ad imperium tuum, et gloriosus in domo tua, Domine? * Memoria eius quasi mel in dulcorabili tuo, et quasi musica in convivio vitæ.

℣. Fidelis erat in omni domo tua, tamquam famulus in testimonium eorum, quæ futura erant.

* Memoria eius, etc.

℣. Iube Domne benedicere.

BENEDICTIO. Ad societatem civium supernorum perducat nos Rex Angelorum.

℟. Amen.

LECTIO viiii et ultima.

Elabentibus annis, impii furore repleti, qui falso crederent, eum ignis periculum subterfugisse, magnam populi manum ad ædem S. Marci oppugnandam suscitant, ut Hieronymus omnino eis tradatur. Occluduntur fores ab amicis. Ingruunt inimici. Hieronymus choro preces ad Deum pro amicis et inimicis fundit. Ignis interim valvis ecclesiæ admotus, patefecit ingressum. Invadunt hostes, obvia quæque diripiunt, quorum illatam vim perpauci strenue retundunt. Ubi hoc a Magistratu supremo rescitur, accersitur Hieronymus fide publica. Pariter et Dominicum et Silvestrum citant. Arripit itaque iter cum Sociis, inimicorum choreis stipatus. Nocte intempesta carceri primum mancipatur, tormentis iterum atque iterum exponitur, ut quæ de futuris dixerat, recantet. Negat alacriter se facturum Hieronymus, quod petunt. Denique, ut melius populum ludificarent iniqui, confictis mendaciis laqueum ei, sociisque paraverunt, et ignem. Deinde cineres in unum redactos, in Arnum fluvium iniecerunt, et inter Cœlites animam collocarunt. Tu autem, Domine, etc.

℟. Deo gratias.

℟. viiii. Elegit suspendium anima mea, et mortem ossa mea, transivi per ignem et aquam. * Et eduxit me Dominus in refrigerium.

℣. Laboravi usque ad vincula; sed verbum Dei non est alligatum.

* Et eduxit me, etc.

℣. Gloria Patri et Filio, etc.

* Et eduxit me, etc.

℣. Ora pro nobis, etc.

AD LAVDES.

ANT. Da pacem, Domine, sustinentibus te, ut Prophetæ tui fideles iudicentur.

Ps. 92. Dominus regnavit, etc.

ANT. Nolite tangere Christos meos, et in prophetis meis nolite malignari.

Ps. 99. Iubilate Deo omnis terra, etc.

ANT. Lapidem, quem reprobaverunt ædificantes, hic factus est in angulum renovationis.

Ps. 62. Deus Deus meus, etc.

ANT. Educes me de laqueo, quem absconderunt mihi; quia tu es protector meus, Domine.

CANT. Benedicite omnia opera Domini Domino, etc.

ANT. Cognovit omnis populus a mari usque ad mare, quod fidelis martyr propheta esset Deo.

Ps. 148. Laudate Dominum de cœlis, etc.

CAPITVLVM.

Sermo meus et prædicatio mea, non in persuasibilibus humanæ sapientiæ verbis, sed in ostensione spiritus, et veritate.

HYMNVS.

Martyr Dei, qui unicum, etc.

℣. Corona aurea super caput eius.

℟. Expressa signo sanctitatis.

AD BENEDICTVS. ANTIPH.

Propheta qui vaticinatus est prœlium, cum evaderet verbum, quod loquutus fuerit, scietur propheta, quem misit Dominus in veritatem, ad dandam scientiam salutis plebi suæ.

ORATIO.

Obsecramus clementiam tuam, Deus, qui dedisti metuentibus te significationem, ut per eum nos renovare digneris, per quem ostendisti populo tuo dura, et potasti nos vino compunctionis. Per Dominum, etc.

Et fit commemoratio Sociorum eius.

ANTIPHONA.

Gaudent in cœlis, etc., ut supra in I. Vesp.

AD TERTIAM.

CAPITVLVM.

Sermo meus, etc., ut supra.

AD SEXTAM.

CAPITVLVM.

Secundum revelationem notum mihi factum est Sacramentum, prout potestis legentes intelligere prudentiam meam in Christo Iesu.

AD NONAM.

CAPITVLVM.

Si venero ad vos linguis loquens, quid vobis proderit, nisi vobis loquar, aut in revelatione, aut in scientia, aut in prophetia, aut in doctrina.

IN SECVNDIS VESPERIS.

ANT. Da pacem, Domine, etc., ut in Laudibus.

Ps. 109. Dixit Dominus.

Ps. 111. Beatus vir.

Ps. 112. Laudate, pueri, Dominum.

Ps. 115. Credidi.

Ps. 125. In convertendo.

Capit., Hymn. et ℣. ut in I. Vesp.

AD MAGNIFICAT. ANTIPH.

Quasi ignis effulgens, et quasi thus ardens in igne. In opere suo dedit confessionem sancto et excelso in verbo gloriæ. Agnum secutus est, et accepit palmam.

ORATIO.

Obsecramus clementiam tuam, Deus, ut supra.

Deinde fit commemoratio Sociorum eius.

ANT. Absterget Deus omnem lacrymam ab oculis sanctorum; et iam non erit amplius neque luctus, neque clamor, sed nec ullus dolor: quoniam priora transierunt.

℣. et Oratio, ut supra in I. Vesp.

FINIS. LAVS DEO.

Tav. 1.01.1, Fra Bartolomeo della Porta (1472–1517), Ritratto di Girolamo Savonarola, ca. 1498. Olio su tavola. 47 × 31 cm. Museo di San Marco, Firenze. Foto: Wikimedia Commons.

Prato, Tipografia Guasti, 1860

© 2026

STUDIO FRATESCO

Tutti i diritti riservati

NEWSLETTER

Ricevi notizie sulle nuove traduzioni e pubblicazioni dell’Opera Savonaroliana.

© 2026

STUDIO FRATESCO

Tutti i diritti riservati

NEWSLETTER

Ricevi notizie sulle nuove traduzioni e pubblicazioni dell’Opera Savonaroliana.

© 2026

STUDIO FRATESCO

Tutti i diritti riservati

NEWSLETTER

Ricevi notizie sulle nuove traduzioni e pubblicazioni dell’Opera Savonaroliana.